شعر، ادب و یک لبخند پدرانه

به گزارش خبرگزاری ایمنا، بعضی آدم‌ها تنها سیاستمدار یا رهبر یک کشور نیستند، بعضی‌ها با واژه‌ها زندگی می‌کنند، شعر را می‌فهمند و زبان یک ملت را همچون میراثی عزیز در آغوش می‌گیرند. در روزگار شتاب‌زده‌ای که بسیاری از واژه‌ها رنگ فراموشی گرفته‌اند، هنوز هم برای بسیاری از شاعران و اهالی ادب، شب‌های شعر با رهبر شهید انقلاب اسلامی یادآور محفل‌هایی صمیمی است، محفل‌هایی که در آن، شعر تنها خوانده نمی‌شد، بلکه شنیده، فهمیده و با مهربانی نقد می‌شد.

هم‌زمان با روز پاسداشت زبان فارسی و بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی، نام مردی نیز در ذهن بسیاری از اهالی فرهنگ زنده می‌شود که زبان فارسی را نه‌تنها ابزار سخن، بلکه بخشی از هویت و روح این سرزمین می‌دانست. از شاهنامه فردوسی تا غزل‌های حافظ و شعر جوان امروز، برای او فارسی زبانی زنده، پویا و شریف بود که باید با عشق از آن مراقبت کرد.

در میان شخصیت‌های فرهنگی و سیاسی کشور، رهبر شهید انقلاب اسلامی همواره اهتمام ویژه‌ای به پاسداشت زبان فارسی نشان می‌دادند و آن را یکی از ارکان اصلی هویت ملی و سرمایه فرهنگی ایران می‌دانستند؛ ایشان در مناسبت‌های گوناگون بر ضرورت پاسداشت زبان فارسی تأکید کرده و از این زبان به‌عنوان «بزرگترین میراث فرهنگی» و «عامل پیوند ملت» یاد می‌کردند.

یکی از برجسته‌ترین جلوه‌های این اهتمام، حضور مستمر و تأثیرگذار رهبر شهید انقلاب در جلسات شعر و ادب فارسی، به‌ویژه با حضور شاعران جوان بود. این جلسات، نه‌تنها فرصتی برای ارج نهادن به هنر شعر و شاعران بود، بلکه بستری برای تبادل نظر درباره مسائل زبانی، ادبی و فرهنگی فراهم می‌آورد؛ افزون بر این، توجه به محتوای کتب درسی، به‌ویژه کتاب‌های فارسی و لزوم آشنایی نسل جوان با زیبایی‌ها و گستره این زبان، از دیگر مصادیق این دغدغه فرهنگی است که همواره مورد تأکید ایشان بوده است.

در میان روایت‌های مختلف از دیدار شاعران با رهبر شهید، آنچه بیش از هر چیز تکرار می‌شود، سادگی، دقت، احترام و همان «لبخند پدرانه‌ای» است که شاعران جوان را به ادامه راه دلگرم می‌کرد؛ لبخندی که گاهی برای یک شاعر، به اندازه سال‌ها تجربه و انگیزه ارزش داشت.

در همین راستا، به سراغ مائده هاشمی که یکی از شاعران جوان کشورمان است و افتخار حضور در یکی از جلسات شعر با رهبر معظم شهید را داشته است، رفتیم تا از تجربیات خود در این دیدار برایمان روایت کند؛ از حال‌وهوای معنوی جلسه، از دقت نظر و تسلط رهبر شهید بر ظرایف شعر فارسی و از نگاهی که چنین محافلی به شاعران جوان می‌بخشد.

هاشمی با اشاره به تجربه حضور خود در این دیدار در گفت‌وگو با خبرنگار ایمنا اظهار کرد: در سال ۱۴۰۳، نخستین باری بود که توفیق دیدار رهبر شهید را پیدا می‌کردم و پیش از آن هیچ تجربه‌ای از چنین حضوری نداشتم؛ از همان ابتدا، سادگی و بی‌پیرایگی ایشان برایم بسیار آشکار بود، اینکه تشریف آوردند و پای همان سفره‌ای که ما نشسته بودیم، جای گرفتند و با ما افطار کردند و خود را جدا از جمع ندانستند.

وی در ادامه افزود: پس از آن، هنگامی که به سالن جلسات رفتیم، ایشان خود پیش‌قدم شدند و جلو آمدند. برخی از حاضران در ردیف‌های اول نشسته بودند و ایشان، یک دور کامل سالن را گشتند و به همگی سلام کردند و آن‌گاه بر صندلی خود نشستند.

این شاعر جوان گفت: رهبر شهید در دیدار با شاعران، نظرات کارشناسی بسیار ارزشمندی ارائه می‌دادند و به وضوح مشخص بود که سال‌ها روی حوزه شعر کار کرده‌اند؛ هرچند ایشان در زمینه‌های دیگری نیز تبحر داشتند، اما آنچه بیش از همه جالب توجه بود، نکاتی بود که درباره شعر مطرح می‌کردند، به‌ویژه تحلیل‌هایی که از اشعار شاعران مختلف ارائه می‌دادند، بسیار جذاب بود.

هاشمی بیان کرد: این تسلط نشان می‌دهد که یک شاعر یا نویسنده برای دستیابی به چنین جایگاهی، نیازمند مطالعه گسترده است؛ هرچند این توانمندی تنها با کتاب خواندن حاصل نمی‌شود و تجربه نیز نقشی اساسی دارد و نظرات آیت‌الله سیدعلی خامنه‌ای حاکی از آن بود که هم مطالعات عمیقی داشته‌اند، هم تجربه‌ای غنی و حافظه‌ای بسیار قوی. به‌طوری که برای نمونه، یادآوری‌هایی از سال‌های دور داشتند و اگرچه جزئیات دقیق آن خاطرات در ذهنم نمانده است، اما آن لحظه را به خاطر دارم که ایشان برای دوستان شاعر خود که شناخت بیشتری نسبت به هم داشتند، خاطراتی را بازگو می‌کردند.

وی ادامه داد: این که شخص نخست مملکت، هرساله جلسه‌ای با شاعران برگزار می‌کردند و به آن‌ها بها می‌دادند، از حیث فرهنگی و ابعاد دیگر، تأثیری بسیار شگرف دارد. رهبر شهید هر سال در روزی مشخص با شاعران دیدار می‌کردند و این خود میراثی بزرگ است و امید می‌رود درباره رهبر معظم جدید نیز چنین رویه‌ای تداوم داشته باشد و ایشان نیز این جلسات را با شاعران و نویسندگان ادامه دهند.

این شاعر مطرح کرد: آن چهار یا پنج ساعتی که در آن جلسه حضور داشتم به اندازه دو تا سه سال تجربه به من افزود؛ پس از شعرخوانی‌ها، هرگاه نظر یا نکته‌ای به ذهن رهبر شهید می‌رسید، آن را با نهایت ادب و احترام نسبت به شاعر و هنرمند بیان می‌کردند.

هاشمی با اشاره به هنر نقادی رهبری گفت: در بعضی از انجمن‌های شعری گاهی نقدهای بسیار تندی صورت می‌گیرد که موجب دلسردی شاعر و حتی کنار گذاشتن شعر می‌شود، اما رهبر معظم شهید با نهایت ادب، متانت و روی گشاده هر نکته‌ای را گوشزد می‌کردند و این نکته بسیار مهمی در رویارویی با یک اثر هنری است.

وی افزود: زبان زنده است و اگر به خوبی از آن استفاده نشود، به اصطلاح می‌میرد؛ برای احیای جایگاه زبان فارسی، نباید به گذشته بازگشت، بلکه باید یاد بگیریم زبان فارسی مدرنی بسازیم؛ زبانی که هم بتوانند حافظ شیرازی را درک کند، هم بتوانند به زبان حافظ سخن بگویند و هم با زبان نسل جدید و زبان امروزی کودکان و نوجوانان همگام و همراه باشد.

به گزارش ایمنا، زبان جزء جدانشدنی هویت و اصالت هر ملتی است؛ این مسئله برای ایرانیان که شاعران و ادیبان فاخری در قرن‌ها پیش داشته‌اند، اهمیت بیشتر و ویژه‌ای دارد؛ امثال ابوالقاسم فردوسی، حافظ و سعدی برای ما تمدنی ساختند که این تمدن در زیباترین جلوه خود یعنی آثاری که از آن‌ها به جا مانده است، نمود کرد و برای ما ماندگار شد.

اگر به تاریخ معاصر ایران بنگریم، در هیچ دوره و زمانی کسی را پیدا نمی‌کنیم که در جایگاه سیاست و حاکمیت این‌چنین به زبان و ادبیات فارسی اهمیت داده باشد، جز رهبر شهید انقلاب؛ او بود که با علم و ظرافت خود این‌چنین زبان فارسی را ارج نهاد و شاعران و ادیبان ما را در راهشان ترغیب و تشویق کرد.